- Kampüs içi çalışma
- Dönem içinde haftada 20 saat
- OPT süresi
- Her eğitim seviyesi için 12 ay
- STEM OPT uzatması
- 24 ay ek süre
- İşsizlik sınırı
- OPT’de 90 gün, STEM ile toplam 150 gün
- Başvuru penceresi
- Bitişten 90 gün önce – 60 gün sonra
F-1 öğrencileri çalışabilir mi?
F-1 statüsü öncelikle eğitim içindir ve çalışma hakları sınırlıdır. Öğrenciler kampüs içinde (kütüphane, yemekhane, laboratuvar asistanlığı gibi) dönem içinde haftada 20 saate, resmî tatillerde tam zamanlı çalışabilir. Kampüs dışında çalışmak ise ancak programın parçası olan CPT veya OPT gibi izinlerle mümkündür. İzinsiz kampüs dışı çalışma, statü ihlali sayılır ve SEVIS kaydının sonlandırılmasına yol açabilir.
Bu nedenle vize mülakatında ve bütçe planlamasında Amerika’daki çalışma gelirine güvenilmemelidir. Çalışma hakları daha çok mesleki deneyim kazanmak ve mezuniyet sonrası kariyere köprü kurmak için önemlidir.
CPT nedir?
CPT (Curricular Practical Training), eğitim sırasında yapılan ve programın müfredatının bir parçası olan staj, kooperatif eğitim (co-op) veya pratik çalışmadır. İzni USCIS değil, okulun DSO’su verir ve I-20’ye işler. CPT için genellikle en az bir akademik yıl tam zamanlı okumuş olmak gerekir; ancak birinci yıldan itibaren staj zorunlu olan bazı yüksek lisans programlarında bu şart aranmayabilir.
CPT belirli bir işveren ve belirli tarihler için verilir. Haftada 20 saate kadar yarı zamanlı veya tam zamanlı olabilir. Önemli kural: toplamda 12 ay veya daha fazla tam zamanlı CPT kullanan öğrenci, o eğitim seviyesi için OPT hakkını kaybeder. Yarı zamanlı CPT ise OPT hakkını etkilemez.
OPT nedir?
OPT (Optional Practical Training), öğrencinin bölümüyle ilgili alanda çalışmasına izin veren, her eğitim seviyesi (lisans, yüksek lisans, doktora) için 12 aya kadar kullanılabilen çalışma iznidir. Eğitim sırasında (pre-completion) veya mezuniyet sonrası (post-completion) kullanılabilir; öğrencilerin büyük çoğunluğu mezuniyet sonrasını tercih eder. OPT için iş teklifi şartı yoktur, ancak çalışılan işin bölümle ilgili olması gerekir.
Başvuru iki aşamalıdır: önce DSO, SEVIS’te OPT önerisi (recommendation) girer ve yeni bir I-20 düzenler; ardından öğrenci USCIS’e Form I-765 ile başvurur. Post-completion OPT başvurusu program bitiminden en erken 90 gün önce, en geç 60 gün sonra yapılabilir ve DSO önerisinden itibaren 30 gün içinde USCIS’e ulaşmalıdır. Çalışmaya başlamak için EAD kartının gelmesi ve kartın başlangıç tarihinin gelmiş olması gerekir.
CPT, OPT ve STEM OPT karşılaştırması
| Özellik | CPT | OPT | STEM OPT |
|---|---|---|---|
| Ne zaman? | Eğitim sırasında | Genellikle mezuniyet sonrası | OPT bitiminde |
| Süre | İşverene ve döneme göre | 12 ay | 24 ay ek |
| İzni veren | Okul (DSO) | USCIS (EAD kartı) | USCIS (EAD kartı) |
| İş teklifi | Gerekli | Gerekli değil | E-Verify kayıtlı işveren gerekli |
| Kimler? | Müfredatında staj olanlar | Tüm F-1 mezunları | Uygun STEM alanından mezunlar |
| Ek belge | İşveren teklif mektubu | Form I-765 | Form I-765 ve I-983 eğitim planı |
STEM OPT uzatması
DHS’nin STEM listesinde yer alan bir bölümden (bilgisayar bilimi, mühendislik, matematik, veri bilimi, bazı işletme analitiği ve ekonomi programları gibi) mezun olan öğrenciler, 12 aylık OPT’nin ardından 24 aylık STEM OPT uzatmasına başvurabilir. Böylece toplam çalışma süresi 36 aya çıkar. Bölümün STEM sayılıp sayılmadığı, I-20’de yazan CIP koduna göre belirlenir; bu nedenle program seçerken CIP kodunu kontrol etmek önemlidir.
STEM OPT için işverenin E-Verify sistemine kayıtlı olması, öğrenciyle birlikte Form I-983 eğitim planı hazırlaması ve öğrencinin haftada en az 20 saat çalışması gerekir. Başvuru, mevcut OPT bitmeden en fazla 90 gün önce yapılabilir.
Ücretler, işsizlik sınırı ve yapılmaması gerekenler
- Form I-765 ücreti: Online başvuruda yaklaşık 470 USD, kâğıt başvuruda yaklaşık 520 USD; tutarlar USCIS tarafından değiştirilebileceği için başvuru öncesinde kontrol edilmelidir.
- İşsizlik sınırı: OPT süresince toplam 90 günden fazla işsiz kalınamaz; STEM OPT ile birlikte toplam sınır 150 gündür.
- Bildirim: İşveren, adres veya iş değişikliği 10 gün içinde SEVP portalı veya DSO aracılığıyla bildirilmelidir.
- Seyahat: OPT sırasında yurt dışına çıkıp dönmek için geçerli EAD kartı, iş teklifi veya iş belgesi, güncel seyahat imzalı I-20 ve geçerli vize gerekir.
- Program bitiminden sonra 60 günlük süre içinde OPT’ye başvurmayan öğrencinin statüsü sona erer; bu süre kaçırılırsa OPT hakkı kullanılamaz.
Güncel gelişmeler: önerilen OPT ücretleri
DHS, Ocak 2026’da OPT ve STEM OPT’nin kapsamını ve süresini yeniden değerlendirdiğini açıkladı ve 8 Ekim 2026’da OPT önerileri için okullardan çok yüksek tutarlı ücretler alınmasını öngören bir kural taslağı yayımladı. Bu bir taslaktır; kamuoyu görüşüne açıktır, yürürlük tarihi yoktur ve kesinleşmeden uygulanmayacaktır. Bugün itibarıyla OPT, STEM OPT ve CPT kuralları yukarıda anlatıldığı şekilde geçerlidir.
Amerika’da kariyer planı yapan öğrenciler ve aileler için önerimiz, OPT’yi programın tek gerekçesi yapmamak ve süreci okulun uluslararası öğrenci ofisinden takip etmektir. Program seçenekleri için Amerika’da yüksek lisans ve Amerika lisans programları, vize süreci için F-1 vize mülakatı sayfalarımıza, ülke geneli bilgiler için Amerika sayfamıza bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
OPT ne kadar süre?
OPT her eğitim seviyesi için 12 aydır. DHS’nin STEM listesinde yer alan bir bölümden mezun olanlar 24 aylık STEM OPT uzatmasıyla toplam 36 aya kadar çalışabilir.
OPT için iş teklifi gerekir mi?
Standart OPT başvurusu için iş teklifi gerekmez, ancak çalışılan işin bölümle ilgili olması gerekir. STEM OPT uzatmasında ise E-Verify kayıtlı bir işverenle çalışmak ve I-983 eğitim planı hazırlamak zorunludur.
CPT kullanmak OPT hakkını etkiler mi?
Yarı zamanlı CPT etkilemez. Ancak toplamda 12 ay veya daha fazla tam zamanlı CPT kullanan öğrenci, aynı eğitim seviyesi için OPT hakkını kaybeder.
OPT kaldırılacak mı?
Ekim 2026 itibarıyla OPT ve STEM OPT yürürlüktedir. DHS, OPT önerileri için yüksek ücretler öngören bir kural taslağı yayımladı ve programın kapsamını incelediğini açıkladı; ancak kesinleşmiş bir değişiklik yoktur. Gelişmeleri okulunuzun DSO’sundan takip etmeniz önerilir.
Dil okulu öğrencileri OPT alabilir mi?
Hayır. Dil okulu programları OPT veya CPT hakkı vermez. Bu haklar lisans, yüksek lisans ve doktora gibi derece programlarına ve bazı uygun programlara özgüdür.
Son güncelleme: . Kurallar değişebilir; başvuru öncesinde güncel durumu birlikte kontrol ediyoruz.
İlgili Sayfalar
Work and Study Hakkında Diğer Rehberler
- Work and Study nedir, ne değildir?Eğitimle birlikte gelen çalışma hakkını doğru anlamak.
- Work and Study başvuru şartlarıYaş, dil seviyesi, program süresi ve finansal yeterlilik koşulları.
- Work and Study: Avustralya mı, İrlanda mı?İki popüler work and study ülkesini maliyet, mesafe ve çalışma koşullarıyla karşılaştırıyoruz.
- Yurtdışında part-time iş nasıl bulunur?CV’den iş görüşmesine, öğrencilerin ilk işini bulma rehberi.
- Graduate Route nedir? İngiltere mezuniyet sonrası çalışma vizesiGraduate Route ile İngiltere’de mezuniyet sonrası 18 ay çalışma: şartlar, 2027 değişikliği, ücretler ve Skilled Worker vizesine geçiş.
- PGWP nedir? Kanada mezuniyet sonrası çalışma izniKanada’da PGWP (Post-Graduation Work Permit): kimler alabilir, süre nasıl hesaplanır, dil ve bölüm şartları, 180 gün kuralı ve sık yapılan hatalar.
- İrlanda Stamp 2 ve ILEP nedir? Dil okulu ve çalışma hakkıİrlanda’da Stamp 2 oturum izni, ILEP listesi ve TrustEd Ireland geçişi: 25 hafta kuralı, finansal şart, çalışma saatleri ve IRP kaydı.